Co uznaje się za wydatki na cele rehabilitacyjne
Są to następujące wydatki:
1) adaptacja i wyposażenie mieszkań oraz budynków
mieszkalnych stosownie do potrzeb wynikających z
niepełnosprawności, czyli wydatki na: likwidację barier
architektonicznych, budowę podjazdów dla osób poruszających się na
wózkach inwalidzkich, „poszerzanie drzwi”, likwidację progów,
wyburzanie ścian działowych, założenie okien zamykanych z niskiego
poziomu, położenie terakoty antypoślizgowej, likwidację wanny i
założenie brodzika ze specjalnym siedziskiem dla osób niesprawnych
ruchowo, założenie „wiszącego" sedesu oraz umywalki „bez nogi"
umożliwiających swobodne podjechanie wózkiem, także umywalki
sterowanej ręcznie lub automatycznie, montaż wszelkiego rodzaju
uchwytów, specjalnych baterii dla osób z niesprawnymi dłońmi,
montaż opuszczanych szafek i blatu kuchennego z możliwością
podjechania wózkiem, montaż drzwi przesuwnych itd. Możemy również
odliczyć: koszty prac związanych z adaptacją, np. musieliśmy
wyburzyć ściany w łazience i zniszczyliśmy glazurę. Odliczamy wtedy
także koszty położenia glazury. Ale jeśli glazurę kładziemy z
własnej inicjatywy, bo nie podoba się nam kolor starej, to już
nie!
2) przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb
wynikających z niepełnosprawności. Dotyczy to tzw.
oprzyrządowania, a nie zakupu samochodu lub części do niego. Mieści
się tu również zabezpieczenie progów samochodu przed zniszczeniem
przez wózek, montaż bagażnika na wózek.
3) zakup i naprawa indywidualnego sprzętu, urządzeń i
narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz
ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie
do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu
gospodarstwa domowego. Są to: wszelkiego rodzaju przedmioty
ortopedyczne, środki pomocnicze i sprzęt rehabilitacyjny, a więc
wózki i części do nich, opony, kule, protezy, obuwie ortopedyczne,
aparaty słuchowe, okulary, laski, chodniki, rotor, materace i
poduszki przeciwodleżynowe, chwytaki itp., także urządzenia
ułatwiające komunikowanie się (np. telefony dla niewidomych, dla
osób mających trudności z przemieszczaniem się). Trudno wymienić
wszystkie rzeczy, które mogłyby znaleźć się na tej liście, zresztą
nie ma takiej. Zasadą podstawową jest związek pomiędzy
przedmiotem/sprzętem, a określoną, konkretną niesprawnością. Zakup
tego samego przedmiotu w jednym przypadku będzie uzasadniony (np.
telefax dla osób niesłyszących, dyktafon dla niewidomych), w innym
może być zakwestionowany. Jeśli urządzenie nie ma związku z
konkretnym schorzeniem, to urząd skarbowy może zakwestionować
celowość tego odliczenia. Od 2004 r. wyraźnie wykluczono możliwość
odliczania wydatków na zakup sprzętu gospodarstwa domowego.
4) zakup wydawnictw i materiałów szkoleniowych,
stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności: książki,
broszury, kasety audio, wideo dotyczące np. metod usprawniania,
prasa dla osób niepełnosprawnych.
5) odpłatność za pobyt na turnusie
rehabilitacyjnym.
6) odpłatność za pobyt na leczeniu w zakładzie
lecznictwa uzdrowiskowego, za pobyt w zakładzie rehabilitacji
leczniczej, zakładach opiekuńczo-leczniczych i
pielęgnacyjno-opiekuńczych oraz odpłatność za zabiegi
rehabilitacyjne.
7) opłacenie przewodników osób niewidomych I
lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu
ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa, w kwocie
nieprzekraczającej 2280 zł.
8) utrzymanie przez osoby niewidome, o których mowa w
punkcie 7, psa przewodnika, w kwocie nieprzekraczającej
2280 zł.
9) opieka pielęgniarska w domu nad osobą
niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej
poruszanie się oraz usługi opiekuńcze świadczone dla osób
niepełnosprawnych zaliczonych do I grupy inwalidztwa.
10) opłacenie tłumacza języka migowego.
11) kolonie i obozy dla dzieci i młodzieży
niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które
nie ukończyły 25 roku życia.
12) leki – w wysokości stanowiącej nadwyżkę
ponad kwotę 100 zł miesięcznie, jeżeli lekarz specjalista
stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna stosować określone leki
stale lub czasowo. Odliczyć można np. maści przeciwodleżynowe dla
osób długotrwale unieruchomionych. Jeśli np. w lipcu, w związku z
naszym schorzeniem/niepełnosprawnością (ale nie np. grypą),
wydaliśmy na leki 150 zł, to odliczamy 50 zł (150 zł – 100 zł).
Jeśli w sierpniu wydaliśmy 80 zł, to nie odliczamy za ten miesiąc
żadnej kwoty.
UWAGA: Musimy posiadać pisemne zaświadczenie
lekarza specjalisty o konieczności stosowania
konkretnych leków związanych z daną niesprawnością. Ulga
przysługuje tylko osobom niepełnosprawnym i nie
mogą z niej korzystać, np. osoby starsze lub chore, jeśli nie mają
orzeczenia o niepełnosprawności. Od 2004 r. znacznie obniżono kwotę
- do 100 zł, powyżej której można odliczać wydatki na leki, co jest
korzystne dla podatników.
13) odpłatny, konieczny przewóz na niezbędne zabiegi
leczniczo-rehabilitacyjne:
- osoby niepełnosprawnej – karetką transportu
sanitarnego,
- osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy
inwalidztwa oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16 – również
innymi środkami transportu.
14) używanie samochodu osobowego, stanowiącego
własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub
II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę
niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci
niepełnosprawne do lat 16, dla potrzeb związanych z koniecznym
przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne, w
kwocie nieprzekraczającej 2280 zł.
UWAGA: Mimo, że nie wynika to jasno z przepisów,
można spotkać się z żądaniem urzędu skarbowego przedstawienia
dokumentów poświadczających korzystanie z zabiegów
leczniczo-rehabilitacyjnych.
15) odpłatne przejazdy środkami transportu
publicznego związane z pobytem:
a) na turnusie rehabilitacyjnym,
b) w zakładach, o których mowa w pkt 6,
c) na koloniach i obozach dla dzieci i młodzieży, o których mowa w
pkt 11.
W przypadku odpłatnych przejazdów transportem publicznym zachowajmy
bilety!
Wymagane dokumenty
Aby odliczyć wymienione wyżej wydatki musimy posiadać rachunki. Na
przykład w przypadku prac adaptacyjno-remontowych konieczne są
faktury wystawiane przez płatnika VAT. Nie dotyczy to wydatków
określonych w punktach: 7), 8) i 14). Tu przyjęto
rozwiązanie bez rachunków. Nie oznacza to, iż obowiązuje zupełna
dowolność, więc np. jeśli osoba niewidoma nie posiada psa (pkt 8)
albo niepełnosprawny nie ma samochodu (pkt 14), to oczywiście nie
może odliczać tych kwot.
Wydatki na cele rehabilitacyjne można odliczyć, jeżeli nie były
finansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób
Niepełnosprawnych (PFRON), zakładowego funduszu rehabilitacji,
Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń
socjalnych albo nie zwrócono ich podatnikowi w jakiejkolwiek innej
formie. W przypadku, gdy wydatki były częściowo finansowane z tych
źródeł, odlicza się różnicę pomiędzy poniesionymi wydatkami, a
kwotą dofinansowania. Odliczamy więc tylko te wydatki,
które sami pokryliśmy.
Przykład I:
Koszt turnusu rehabilitacyjnego to 1700 zł, z tego 500 zł
pokrywa Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie. 1200 zł zapłaciliśmy z
własnej kieszeni – odliczamy wtedy tylko te 1200 zł.
Przykład II:
Otrzymaliśmy wózek ze stowarzyszenia – nie odliczamy nic.
Inaczej jest jeśli częściowe koszty zakupu wózka pokrywa Narodowy
Fundusz Zdrowia. Wysokiej jakości wózek aktywny kosztuje np.
5000 zł - NFZ pokrył 1500 zł. Dostaliśmy jeszcze
dofinansowanie z PFRON w wysokości 2250 zł. W takim przypadku
odliczamy 1250 zł (1250 zł = 5000 zł – 1500 zł – 2250 zł).
UWAGA: Przypominamy, że wydatki na cele
rehabilitacyjne odliczamy od dochodu przed opodatkowaniem, a nie od
kwoty podatku.
